Telefonların, şarj cihazlarının, kulaklıkların ve diğer elektronik ürünlerin üzerinde gördüğümüz CE işareti, ürünün Avrupa Birliği mevzuatındaki belirli sağlık, güvenlik ve çevre koruma gerekliliklerine uygun olduğunun üretici tarafından beyan edildiğini gösteriyor. Ancak CE işareti, sanılanın aksine bir kalite ödülü veya her ürünün bağımsız bir kuruluş tarafından test edildiğini gösteren sertifika değil.
Rehber
Hızlı Bakış
- CE, Fransızca “Conformité Européenne” ifadesinin kısaltmasıdır.
- Türkçede “Avrupa’ya uygunluk” anlamına gelir.
- İşaret, ürünün ilgili Avrupa mevzuatına uygun olduğunun üretici tarafından beyan edildiğini gösterir.
- Her ürünün bağımsız bir laboratuvar tarafından test edildiği anlamına gelmez.
- CE kapsamına girmeyen bazı ürünlerde işaretin bulunmaması normal olabilir.
- “China Export” adıyla tanınan resmî bir uygunluk işareti bulunmamaktadır.
CE işareti ne demek?
CE harfleri, Fransızca “Conformité Européenne” ifadesinden geliyor. Bu ifade Türkçeye “Avrupa’ya uygunluk” şeklinde çevrilebilir.
Bir ürünün üzerinde CE işaretinin bulunması, üreticinin o ürünün tabi olduğu Avrupa Birliği sağlık, güvenlik, çevre ve tüketiciyi koruma kurallarına uygun olduğunu beyan ettiği anlamına geliyor.
CE işareti yalnızca elektronik cihazlarda kullanılmıyor. Oyuncaklar, elektrikli ev aletleri, makineler, radyo ekipmanları, kişisel koruyucu donanımlar ve bazı tıbbi cihazlar gibi birçok ürün grubu CE mevzuatının kapsamına girebiliyor.
Ancak bütün ürünlerde CE işareti bulunması zorunlu değil. İşaret yalnızca Avrupa mevzuatında CE işareti taşıması gereken ürün kategorilerinde kullanılıyor.
CE işareti bir kalite sertifikası mı?
CE işareti sıklıkla bir kalite sertifikası gibi değerlendiriliyor. Fakat işaret, ürünün rakiplerinden daha kaliteli, daha dayanıklı veya daha yüksek performanslı olduğunu göstermiyor.
CE, temelde bir mevzuata uygunluk işaretidir. Üretici, ürünü piyasaya sunmadan önce ilgili teknik gereklilikleri belirlemek, gerekli test ve değerlendirmeleri yapmak, teknik dosyayı hazırlamak ve AB Uygunluk Beyanı düzenlemekle yükümlüdür.
Bazı ürünlerde üreticinin kendi uygunluk değerlendirmesi yeterli olabilir. Daha yüksek risk taşıyan belirli ürünlerde ise “onaylanmış kuruluş” olarak adlandırılan bağımsız bir kurumun değerlendirmeye katılması gerekebilir.
Bu tür durumlarda CE logosunun yanında değerlendirmeyi gerçekleştiren kuruluşu tanımlayan dört haneli bir numara da görülebilir.
Elektronik bir üründe CE işareti yoksa tehlikeli midir?
Bir cihazda CE işaretinin bulunmaması, tek başına ürünün kesinlikle tehlikeli olduğu anlamına gelmez.
Ürün CE kapsamına girmiyor olabilir veya yalnızca Avrupa Ekonomik Alanı dışındaki ülkelerde satılmak üzere üretilmiş olabilir. Çok küçük ürünlerde işaretin doğrudan cihaz yerine ambalajda veya ürünle birlikte verilen belgelerde yer almasına da izin verilebilir.
Bununla birlikte Avrupa veya Türkiye pazarında satılan ve CE işareti taşıması gereken bir elektronik üründe bu işaretin hiç bulunmaması önemli bir uyarı işaretidir.
Özellikle şarj adaptörü, uzatma kablosu, güç kaynağı, oyuncak, kablosuz cihaz veya yüksek voltajla çalışan bir üründe şu bilgilerin bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir:
- Üretici veya ithalatçı adı
- Model ve seri numarası
- Elektrik giriş ve çıkış değerleri
- Kullanım ve güvenlik uyarıları
- CE işareti
- Türkçe kullanım talimatları
- Garanti ve ithalatçı bilgileri
Ürünün üzerinde hiçbir üretici, model veya teknik bilgi bulunmaması; baskıların kalitesiz olması ya da ambalaj bilgilerinin birbiriyle uyuşmaması sahte veya denetimsiz bir ürün ihtimalini artırabilir.
Resmî CE logosu nasıl görünür?
Resmî CE logosunda C ve E harfleri belirli geometrik oranlara göre hazırlanır. Harfler iki yarım daire biçimine benzer ve aralarında belirgin bir boşluk bulunur.
Logonun biçimi üretici tarafından rastgele değiştirilemez. İşaret büyütülür veya küçültülürken oranlarının korunması gerekir. Genel kural olarak CE işaretinin yüksekliği en az 5 milimetre olmalıdır; ancak bazı ürünlere ilişkin özel düzenlemelerde farklı kurallar bulunabilir.
Harflerin birbirine aşırı yakın olduğu, oranların bozulduğu veya logonun farklı bir yazı tipiyle basıldığı ürünlerde işaret hatalı ya da taklit edilmiş olabilir. Yine de yalnızca logonun görünümüne bakarak kesin bir güvenlik değerlendirmesi yapmak mümkün değildir.
“China Export” işareti gerçekten var mı?
İnternette uzun süredir, harfleri birbirine yakın olan CE benzeri logonun “China Export” anlamına geldiği öne sürülüyor.
Ancak “China Export” adıyla tanımlanmış resmî bir Çin uygunluk veya ihracat işareti bulunmuyor. Harfleri birbirine yakın logolar genellikle CE işaretinin hatalı, orantısız veya mevzuata uygun olmayan şekilde basılmış örnekleri olarak değerlendiriliyor.
Dolayısıyla iki logo arasındaki farkı “biri Avrupa uygunluğu, diğeri Çin ihracatı” şeklinde açıklamak doğru değil.
Bir ürünün üzerindeki CE logosunun hatalı görünmesi, ürünün mutlaka güvensiz olduğunu kanıtlamaz. Fakat üreticinin işaretleme kurallarına yeterince dikkat etmediğini gösterebilir ve ürünle ilgili diğer bilgilerin de daha ayrıntılı incelenmesini gerektirebilir.
CE işareti ürünün tamamen güvenli olduğunu garanti eder mi?
CE işareti önemli bir uygunluk göstergesidir ancak ürünün hiçbir koşulda arızalanmayacağını veya yanlış kullanım sonucunda tehlike oluşturmayacağını garanti etmez.
Sahte ürünlerin üzerine izinsiz şekilde CE logosu basılması da mümkündür. Bu nedenle yalnızca logoya bakmak yerine ürünün satıcısı, üreticisi, ithalatçısı, garanti koşulları ve teknik bilgileri birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle internetten alınan ucuz şarj cihazları, bataryalar ve güç adaptörlerinde gerçekçi olmayan performans değerleri, aşırı hafif kasa, gevşek bağlantılar, aşırı ısınma veya yanık kokusu gibi belirtiler ciddiye alınmalıdır.
Yeni bir dizüstü bilgisayar veya elektronik cihaz seçerken yalnızca işlemci, ekran ve pil kapasitesi gibi özelliklere değil, ürünün güvenlik ve uygunluk bilgilerine de bakılması gerekir. Örneğin Samsung Galaxy Book4 Edge incelememizde olduğu gibi teknik özelliklerin yanında bağlantılar, güç gereksinimleri ve üretici desteği de satın alma kararının parçası olmalıdır.
Şüpheli bir elektronik ürünle karşılaşırsanız ne yapmalısınız?
Bir cihaz normalden fazla ısınıyor, kıvılcım çıkarıyor, yanık kokusu yayıyor veya elektrik çarpmasına neden oluyorsa CE işareti bulunsa bile kullanmaya devam edilmemelidir.
Cihaz kapatılmalı, mümkünse elektrik bağlantısı güvenli şekilde kesilmeli ve üretici ya da yetkili satıcıyla iletişime geçilmelidir. Şişmiş veya hasar görmüş bataryalara fiziksel müdahalede bulunulmamalıdır.
Türkiye’de güvensiz olduğu tespit edilen ürünler, Ticaret Bakanlığının Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi üzerinden kamuoyuna duyurulabiliyor. Şüpheli ürünler için ilgili piyasa gözetimi ve denetimi kurumlarına da başvuru yapılabilir.
CE işaretiyle ilgili ayrıntılı mevzuat ve ürün grupları için Avrupa Birliği’nin resmî CE işareti rehberi incelenebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
CE işareti neyin kısaltmasıdır?
CE, Fransızca “Conformité Européenne” ifadesinin kısaltmasıdır. Ürünün ilgili Avrupa Birliği uygunluk gerekliliklerini karşıladığının üretici tarafından beyan edildiğini gösterir.
CE işareti olmayan ürün kullanılır mı?
Ürün CE kapsamına girmiyorsa işaretin bulunmaması normal olabilir. Ancak CE taşıması gereken bir elektronik üründe işaret, üretici veya ithalatçı bilgilerinin bulunmaması güvenlik açısından şüphe oluşturur.
CE işareti ürünün kaliteli olduğunu gösterir mi?
Hayır. CE bir kalite veya performans ödülü değildir. Ürünün tabi olduğu sağlık, güvenlik ve çevre gerekliliklerine uygunluğunu ifade eder.
CE belgeleri nereden kontrol edilir?
Üreticiden veya ithalatçıdan ürünün AB Uygunluk Beyanı talep edilebilir. Belgede ürün modeli, üretici bilgileri ve uygulanan mevzuat veya standartların yer alması gerekir.
CE ile China Export arasındaki fark nedir?
“China Export” adıyla tanımlanmış resmî bir işaret bulunmamaktadır. Harfleri birbirine çok yakın CE logoları, genellikle resmî CE tasarımına uygun olmayan baskılardır.
Sahte CE işareti nasıl anlaşılır?
Harf oranlarının bozuk olması, üretici bilgilerinin bulunmaması ve teknik belgelerin sunulamaması şüphe oluşturabilir. Ancak yalnızca logoya bakarak kesin karar verilemez.